Το μυστικό όπλο της ημέρας D
Στην παραπάνω φωτογραφία η παραλία Omaha στη Νορμανδία και η περίφημη εισβολή αποτυπώνεται σε γραφικό. Κατά μήκος της ακτής, οι παραλίες ονομάστηκαν κωδικοποιημένες με ονόματα που είναι ακόμα γνωστά ως σήμερα: Utah, Omaha, Gold Juno και Sword. Εκτεινόμενες από τις εκβολές του Carentan μέχρι το Ouistreham, οι παραλίες ήταν ο τόπος μίας από τις μεγαλύτερες αποβάσεις όχι όμως η μεγαλύτερη θαλάσσια εισβολή στη παγκόσμια ιστορία.
Θα μπορούσε κανείς να ισχυριστεί ότι η D-Day ήταν μία πολύ καλά μελετημένη και σχεδιασμένη απόβαση που έλαβε υπόψη, πλην των άλλων που έχουν αναφερθεί, τη γεωλογία και τις ιστορικές μάχες του παρελθόντος, ιδίως της Μάχης του Μαραθώνα, όπου δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στην αποφυγή των λαθών των Περσών σε βαλτώδες περιβάλλον.Διαφημίζεται ως η μεγαλύτερη αμφίβια εισβολή στην Ευρώπη, όμως δεν ήταν σύμφωνα με τις Ιστορίες του Ηροδότου.
Η εισβολή του Πέρση βασιλιά Ξέρξη στην Ελλάδα το 480 π.Χ θεωρείται η μεγαλύτερη αμφίβια εισβολή στην Ευρώπη, πολύ πριν από την D-Day του 1944.
Πώς η επιστήμη των υγροτόπων εμπόδισε τις αποβιβάσεις της Νορμανδίας;
Κάτω από το βρυχηθμό των πυροβολισμών και το χάος της ημέρας D, ένας απίθανος ήρωας έπαιξε ζωτικό ρόλο, η επιστήμη των υγροτόπων. Συχνά παραβλέπεται εν μέσω στρατιωτικών στρατηγικών και κινήσεων στρατευμάτων, η μελέτη της λάσπης αποδείχθηκε κρίσιμη για την επιτυχία της αμφίβιας εισβολής των συμμαχικών δυνάμεων.
Πολλά έχουν γραφτεί για τα γεγονότα της 6ης Ιουνίου 1944 και τον εκτεταμένο σχεδιασμό που οδήγησε στην επιχείρηση Overlord εκείνη την κομβική ημέρα. Η επιτυχία των αποβιβάσεων στη Νορμανδία περιελάμβανε εμπειρογνωμοσύνη από μια τεράστια γκάμα ομάδων στρατιωτικών, κατασκοπευτικών, μηχανικών και επικοινωνιών.
Μία νέα έκθεση εξηγεί πώς οι επιστήμονες με γνώση των ιζημάτων και του σχηματισμού υποστρωμάτων, όπως η τύρφη που βρέθηκε σε βάλτους και φράχτες, συνέβαλαν επίσης καθοριστικά στον σχεδιασμό και την εκτέλεση της D-day.
Μετά την εκκένωση του Βρετανικού Εκστρατευτικού Σώματος από τη Δουνκέρκη κατά τη διάρκεια της Επιχείρησης Dynamo το 1940 , η Βρετανία και οι σύμμαχοί της άρχισαν να σχεδιάζουν σχολαστικά την εισβολή στην ηπειρωτική Ευρώπη. Η συλλογή πληροφοριών σχετικά με τις γαλλικές ακτές και το πού πιθανώς θα γινόταν η εισβολή, ήταν ένα ζωτικό συστατικό αυτών των προετοιμασιών.
Η Ελλάδα δεν έλειψε ποτέ από την ιστορία, ο ελληνικός κυματοθραύστης. Ελληνική συμμετοχή στην D-Day; 2 κορβέτες τύπου Flower, η «Κριεζής» και η «Τομπάζης», ικανές να φιλοξενήσουν 85 μέλη πληρώματος + 4 πλοία του εμπορικού ναυτικού, εκ των οποίων τα 2 ναυάγησαν. Το βράδυ 5/6 Ιουνίου 44, 2 σκάφη του ελληνικού εμπορικού ναυτικού ενώθηκαν με νηοπομπή για να σχηματίσουν έναν κυματοθραύστη. Οι ναυτικοί ρίχτηκαν στο νερό για να ανατινάξουν τις βάρκες τους και να σχηματίσουν ένα ανάχωμα για να διευκολύνουν την αποβίβαση.Η ελληνική θαλασσοκρατία σίγουρα δεν είναι θρύλος...Περισσότερα,
https://www.mfa.gr/france/fr/the-embassy/actualites-politiques/la-grece-participe-au-debarquement-en-normandie-le-juin-1944.html
Οι σύμμαχοι κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι οποιαδήποτε τοποθεσία ξεμπαρκαρίσματος έπρεπε να βρίσκεται εντός εμβέλειας των μαχητικών αεροσκαφών τους, προστατευμένη από τις κακές καιρικές συνθήκες και κοντά σε λιμάνι για να διευκολυνθεί η απόβαση πρόσθετων στρατευμάτων και εξοπλισμού. Αυτά τα κριτήρια οδήγησαν στην επιλογή της ακτής βόρεια της Καέν στη Νορμανδία της Γαλλίας.
Ωστόσο, οι αρχικές πληροφορίες είχαν εγείρει ανησυχίες για το εάν οι παραλίες ήταν κατάλληλες για μια επιτυχημένη εισβολή. Οι γεωλογικοί χάρτες που βγήκαν λαθραία από το Παρίσι από τη Γαλλική Αντίσταση υποδήλωναν ότι οι παραλίες μπορεί να καλύπτονται από τύρφη, κάτι που θα μπορούσε να αποσταθεροποιήσει την απόβαση. Παραδόξως, ένας από αυτούς τους χάρτες πιστεύεται ότι χρονολογείται από τους ρωμαϊκούς χρόνους, όταν ερευνούσαν ολόκληρη την αυτοκρατορία για τύρφη, καθώς χρησιμοποιούνταν ως πηγή καυσίμου.
Η τύρφη, μια ημι-αποσυντεθειμένη οργανική ύλη που συσσωρεύεται επί χιλιετίες σε υγροτόπους, μπορεί να είναι μαλακή και ασταθής. Ο καθηγητής John Desmond Bernal , ένας σημαντικός επιστημονικός σύμβουλος των συμμάχων, προειδοποίησε ότι οι παραλίες ενδέχεται να μην υποστηρίζουν τα βαρέα οχήματα και τον εξοπλισμό της δύναμης εισβολής.
Η αεροφωτογράφηση ήταν αδιευκρίνιστη, επομένως κρίθηκε απαραίτητη η φυσική ανάλυση των παραλιών. Το καθήκον έπεσε στον υποπλοίαρχο Nigel Clogstoun-Willmott του Βασιλικού Ναυτικού, ο οποίος είχε εξειδίκευση στην κρυφή παράκτια τοπογραφία. Είχε δημιουργήσει προηγουμένως τα Combined Operations Pilotage Parties (COPP) για να συγκεντρώσει λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με πιθανές τοποθεσίες απόβασης νωρίτερα στον πόλεμο.
Μια τολμηρή αποστολή
Μετά την εκπαίδευση και μια δοκιμαστική αποστολή, ο COPP ξεκίνησε τη δράση. Στις 31 Δεκεμβρίου, δύο καταδρομείς -ο 24χρονος ταγματάρχης Logan «Scottie» Scott-Bowden και ο 25χρονος λοχίας Bruce Ogden-Smith-επιλέχθηκαν να προσγειωθούν κρυφά στην παραλία αποβίβασης της Νορμανδίας με την κωδική ονομασία Gold Beach-Χρυσή Ακτή. Το καθήκον τους ήταν να συλλέξουν δείγματα ιζημάτων.
Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς του 1943, ο Σκοτ-Μπόουντεν και ο Όγκντεν-Σμιθ κολύμπησαν στην ξηρά κάτω από την κάλυψη του σκότους, έχοντας αποβιβαστεί από μια μικρή βάρκα 300 μέτρα από τη γαλλική ακτή. Μαζί με τα μαγιό τους, μάλλον όπως τα σύγχρονα στεγνά κοστούμια, ήταν εξοπλισμένα με φακό, πυξίδα, ρολόι, ένα μαχαίρι μάχης και ένα περίστροφο 0,45 Colt. Πήραν επίσης έναν πυρήνα εδάφους, ή κοχλία, για τη λήψη δειγμάτων εδάφους και δέκα σωλήνες για την αποθήκευση των δειγμάτων.
Όταν τελικά έφτασαν στο προκαθορισμένο σημείο της Χρυσής Ακτής, σύρθηκαν σε μοτίβο W με τρόπο ώστε να συλλέξουν δείγματα. Κατέγραψαν τις θέσεις τους σε αδιάβροχα δισκία γραφής δεμένα στους καρπούς τους. Όταν τελείωσαν τη δειγματοληψία της περιοχής, μπήκαν στον αφρό των κυμάτων και κολύμπησαν πίσω στη θάλασσα. Φτάνοντας σε αυτό που ήλπιζαν ότι ήταν το σημείο του ραντεβού τους, έκαναν σήμα με τους ειδικούς πυρσούς και περίμεναν μέχρι να τους παραλάβει η υπόλοιπη ομάδα COPP.
Μετά την επιστροφή τους στην Αγγλία, τα δείγματα αναλύθηκαν από γεωλόγους ειδικούς επιστήμονες του εδάφους και των υγροτόπων για να προσδιοριστεί η περιεκτικότητα σε τύρφη και άργιλο. Ήταν ζωτικής σημασίας για την αξιολόγηση της καταλληλότητας των παραλιών ως θέσεων απόβασης.
Τους επόμενους μήνες, η COPP ερεύνησε πολλές περιοχές των παραλιών απόβασης της Νορμανδίας, αναζητώντας κοιτάσματα μαλακής αργίλου και τύρφης. Εννοείται ότι ορισμένα από τα μέρη βρέθηκαν αποδεκτά για τροχοφόρα οχήματα ενώ άλλα όχι.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, εξειδικευμένα οχήματα και δεξαμενές -τα λεγόμενα «funnies» - σχεδιάστηκαν ειδικά για να αντιμετωπίζουν τις συνθήκες υποστρώματος που ανιχνεύθηκαν από μέλη της COPP. Ένα παράδειγμα αυτού ήταν το στρώμα τάπητα «Bobbin», το οποίο άνοιξε το δικό του μονοπάτι πάνω από μαλακό πηλό, λάσπη και τύρφη.
Η γενναιότητα των καταδρομέων COPP και η εφαρμογή της επιστήμης των υγροτόπων συνέβαλαν καθοριστικά στη διασφάλιση της επιτυχίας της ημέρας D. Χωρίς τις προσπάθειές τους οι σύμμαχοι θα μπορούσαν κυριολεκτικά να είχαν βαλτώσει, καθιστώντας τους εύκολους στόχους για τις γερμανικές άμυνες. Όπως δήλωσε ο ναύαρχος Sir Bertram Ramsay , ο συμμαχικός ναυτικός διοικητής, μετά την απόβαση στη Νορμανδία: «Από αυτές τις επιχειρήσεις εξαρτήθηκε σε πολύ μεγάλο βαθμό η τελική επιτυχία της Επιχείρησης Overlord».
Οι ενέργειες των καταδρομέων και των επιστημόνων που εμπλέκονται δεν πρέπει να ξεχαστούν καθώς τιμούμε τη 80ή επέτειο της ημέρας D. Το έργο τους εξασφάλισε ότι οι παραλίες της Νορμανδίας θα μπορούσαν να υποστηρίξουν το βάρος των επιχειρήσεων τους, αλλάζοντας τον ρου της σύγχρονης ιστορίας.
«Πάρτε αυτούς τους άντρες για παράδειγμα. Όπως και αυτοί, να θυμάστε ότι η ευτυχία μπορεί να υπάρξει μόνο για τους ελεύθερους, και ότι η ελευθερία είναι η σίγουρη για εκείνους που έχουν το θάρρος να την υπερασπιστούν». Περικλής, 430 π.Χ (Επικήδειος λόγος για τους Αθηναίους, που αναφέρει ο Θουκυδίδης).
Γεωδίφης με πληροφορίες από τις σελίδες The Conversation,BBC, historyextra.com και την Εθνική Βιβλιοθήκη του Καναδά
https://theconversation.com/d-days-secret-weapon-how-wetland-science-stopped-the-normandy-landings-from-getting-bogged-down-230743
.jpg)
