Ποτέ μην κοιτάς κανέναν αφ’ υψηλού, εκτός κι αν...
«Ποτέ μην κοιτάς κανέναν αφ’ υψηλού, εκτός κι αν τον βοηθάς να σηκωθεί». Το όραμα του Τζέσι Τζάκσον-Jesse Jackson για την Αμερική αγκάλιασε την περιβαλλοντική δικαιοσύνη.
Ο ακτιβιστής για τα πολιτικά δικαιώματα, ο οποίος πέθανε νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, συνέδεσε τον φυλετικό διαχωρισμό, τη ρύπανση και την πολιτική εξουσία.
Ο αιδεσιμότατος Τζέσι Τζάκσον συμμετείχε σε μια εθνική πορεία μήκους ενός μιλίου για να τονίσει την προσπάθεια για καθαρό νερό στο Φλιντ.
Η Πέγκι Σέπαρντ μπήκε στο σαλόνι της το πρωί της Τρίτης, όταν ο σύζυγός της τής ανακοίνωσε ότι ο Τζέσι Τζάκσον, ο υπέρμαχος των πολιτικών δικαιωμάτων από τη Νότια Καρολίνα, είχε πεθάνει. «Αμέσως άρχισαν να κλαίνε», είπε η Σέπαρντ, συνιδρύτρια και εκτελεστική διευθύντρια του WE ACT for Environmental Justice, ενός μη κερδοσκοπικού οργανισμού με έδρα τη Νέα Υόρκη.
Πριν από σχεδόν 40 χρόνια, ο Τζάκσον είχε αλλάξει την πορεία της ζωής της Σέπαρντ. Στα τέλη της δεκαετίας του 1980, εργαζόταν ως συντάκτρια στο Time-Life Books, όταν ένας συνάδελφος ανέφερε μια οργανωτική συνάντηση για την προεδρική εκστρατεία του Τζάκσον το 1988 στο Γκρίνουιτς Βίλατζ του Μανχάταν. «Μπήκα σε αυτή τη συνάντηση του Σαββάτου και έφυγα στον αέρα», θυμήθηκε η Σέπαρντ. «Δύο ώρες αργότερα, είμαι η γραμματέας Τύπου της εκστρατείας του Τζάκσον στο Μανχάταν».
Αυτή η εκστρατεία - η οποία θα αποδεικνυόταν πρωτοποριακή για την Σέπαρντ και τη χώρα - προώθησε ζητήματα που σπάνια είχαν επικεντρωθεί στην εθνική πολιτική. Ο Τζάκσον έκανε την περιβαλλοντική δικαιοσύνη, έναν όρο με τον οποίο οι Αμερικανοί δεν ήταν σε μεγάλο βαθμό εξοικειωμένοι εκείνη την εποχή, βασικό στοιχείο της δεύτερης προεδρικής του εκστρατείας. Ζήτησε μια εθνική ενεργειακή πολιτική που θα καθιστούσε παρωχημένες τις υπεράκτιες γεωτρήσεις πετρελαίου, ένα σχέδιο για τη σταδιακή κατάργηση της πυρηνικής ενέργειας, μέτρα για τη μείωση της ρύπανσης από τα αυτοκίνητα, μια στρατηγική διατήρησης για την αποκατάσταση των υγροτόπων και των δασών του έθνους και ένα ομοσπονδιακά χρηματοδοτούμενο εργατικό δυναμικό στο στυλ του New Deal Civilian Conservation Corps. (Η κυβέρνηση Μπάιντεν ξεκίνησε ένα παρόμοιο πρόγραμμα, το American Climate Corps, το 2024, αλλά το έκλεισε λίγες μέρες πριν από την επιστροφή του Προέδρου Τραμπ στο αξίωμα πέρυσι.)
«Το γεγονός ότι συμμετείχα στην καμπάνια του Τζέσι Τζάκσον οδήγησε σε όλα όσα κάνω αυτή τη στιγμή», είπε η Σέπαρντ για την εθελοντική εργασία που την οδήγησε σε όλη τη Νέα Υόρκη και την εξέθεσε σε έντονες ανισότητες μεταξύ των γειτονιών, ειδικά στα βάρη ρύπανσης. «Αν δεν είχα πάει σε εκείνη τη συνάντηση του Σαββάτου, δεν είμαι σίγουρη ότι θα καθόμουν εδώ σήμερα σε αυτή τη θέση».
Ο Τζάκσον διαδήλωσε με τον Δρ. Μάρτιν Λούθερ Κινγκ Τζούνιορ, μετέτρεψε την αμερικανική πολιτική σκηνή με τις δύο ιστορικές προεδρικές του εκστρατείες και ενέπνευσε αμέτρητους διοργανωτές - συμπεριλαμβανομένων υποστηρικτών της περιβαλλοντικής δικαιοσύνης - στην πορεία. Στα τελευταία του χρόνια, άρχισε να συνδέει τον φυλετικό διαχωρισμό στο Γκρίνβιλ της Νότιας Καρολίνας, όπου γεννήθηκε, με το τοξικό πόσιμο νερό στο Φλιντ του Μίσιγκαν.
Πέθανε την Τρίτη στο σπίτι του στο South Side του Σικάγο, περιτριγυρισμένος από την οικογένειά του. Ήταν 84 ετών. Η υγεία του Τζάκσον επιδεινώθηκε από τη διάγνωση της νόσου Πάρκινσον το 2015, η οποία αργότερα αναθεωρήθηκε σε προοδευτική παράλυση, μια νευροεκφυλιστική διαταραχή.
«Ο πατέρας μας ήταν ένας ηγέτης-υπηρέτης», ανέφερε η οικογένεια Τζάκσον σε ανακοίνωσή της. «Τον μοιραστήκαμε με τον κόσμο και, σε αντάλλαγμα, ο κόσμος έγινε μέρος της ευρύτερης οικογένειάς μας».
Η Cheryl Johnson, η οποία διευθύνει τον μη κερδοσκοπικό οργανισμό περιβαλλοντικής δικαιοσύνης People for Community Recovery με έδρα το Σικάγο, ήταν περίπου 10 ετών όταν είδε τον Jackson για πρώτη φορά αυτοπροσώπως. Ήταν μια εκδρομή δημοτικού στον Συνασπισμό Rainbow PUSH, τον εξέχοντα μη κερδοσκοπικό οργανισμό πολιτικών δικαιωμάτων που ίδρυσε το 1971, με έδρα τη Νότια Πλευρά. Η πανύψηλη φιγούρα άφησε μια δια βίου εντύπωση πάνω της.
«Πάντα θυμάμαι ότι έλεγε -πάνω η ελπίδα, κάτω η ναρκωτική ορμή», είπε, θυμούμενη το πλήθος των χαρισματικών εκκλήσεων του Τζάκσον. «Το να τον βλέπω να αγωνίζεται, εκείνη τη συγκεκριμένη εποχή, για το δικαίωμα να είσαι μαύρος στην Αμερική, ήταν μια έμπνευση για μένα την οποία ακολουθούσα για πολλά, πολλά χρόνια», είπε η Τζόνσον.
Από την τηλεόραση μέχρι τα εξώφυλλα περιοδικών, η Τζόνσον μεγάλωσε με τον Τζάκσον στο παρασκήνιο. Η μητέρα της, Χέιζελ Τζόνσον, ίδρυσε το People for Community Recovery, έναν από τους πρώτους οργανισμούς περιβαλλοντικής δικαιοσύνης στη χώρα, και συνεργάστηκε με τον Τζάκσον αρκετές φορές κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Κλίντον. Σήμερα, τη θυμούνται ως «τη μητέρα του κινήματος περιβαλλοντικής δικαιοσύνης». Η Σέριλ Τζόνσον δεν συνεργάστηκε ποτέ άμεσα με τον Τζάκσον για περιβαλλοντικά ζητήματα στο Σικάγο, αλλά οι δυο τους «συζητούσαν τηλεφωνικά», είπε. «Το κατάλαβε».
Ο Τζάκσον ήταν συχνά ρεαλιστής, μη επιτρέποντας στις περιβαλλοντικές ανησυχίες να υπερισχύσουν αυτών που πίστευε ότι χρειάζονταν οι μαύρες κοινότητες. Το 2021, ώθησε με επιτυχία τους νομοθέτες του Ιλινόις να προτείνουν νομοθεσία που θα διευκόλυνε την κατασκευή αγωγού φυσικού αερίου προς την αγροτική κωμόπολη Πέμπροκ, νότια του Σικάγο, η οποία κάποτε ονομαζόταν η μεγαλύτερη μαύρη αγροτική κοινότητα στις βόρειες ΗΠΑ.
«Μια ασφαλής πηγή ενέργειας θα βοηθούσε στην τόνωση της περαιτέρω ανάπτυξης - και με τη σειρά της θα δημιουργούσε θέσεις εργασίας και θα γεννούσε ελπίδα», έγραψε ο Τζάκσον σε άρθρο του που υποστήριζε το σχέδιο. Από φέτος, ο αγωγός παρέχει φυσικό αέριο σε πάνω από 100 κατοίκους .
Ο Τζάκσον έδειξε επίσης ενεργό ενδιαφέρον για την κρίση νερού στο Φλιντ, εμφανιζόμενος επανειλημμένα και προσφέροντας υποστήριξη. Στις αρχές του 2016, η Μελίσα Μέις υπέβαλε αγωγή κατά της πόλης του Φλιντ του Μίσιγκαν, για την έκθεση σχεδόν 100.000 κατοίκων σε μη ασφαλές νερό μολυσμένο με μόλυβδο, ένα τοξικό μέταλλο που συνδέεται με αναπτυξιακές καθυστερήσεις, καρδιαγγειακά προβλήματα και υπογονιμότητα.
Η Μέις, κάτοικος του Φλιντ εδώ και πολύ καιρό και τότε ανερχόμενη ακτιβίστρια για το καθαρό νερό, θυμάται να κάθεται μπροστά στις κάμερες και να απαντά σε ερωτήσεις σχετικά με την αγωγή της όταν, απροσδόκητα, ο Τζάκσον πέρασε την πόρτα. «Πλησίασε κατευθείαν προς το μέρος μας για να μας ρωτήσει αν μπορεί να πει κάτι», είπε.
Λίγο αργότερα, ο Τζάκσον δήλωσε ότι οι αξιωματούχοι θα έπρεπε να πάρουν «ταινία από όλη την πόλη, επειδή το Φλιντ είναι τόπος εγκλήματος». Η Μέις είπε ότι η στιγμή αυτή επιβεβαίωσε τις ανησυχίες της και εν μέρει ξεκίνησε μια μακροχρόνια φιλία μεταξύ των δύο. Ο Τζάκσον επέστρεψε επανειλημμένα στο Φλιντ, βοηθώντας να μετατραπεί η κρίση του νερού σε εθνική είδηση και επικρίνοντας την κυβέρνηση Ομπάμα για την ανεπαρκή ανταπόκριση στην κρίση. Έκανε την τελευταία του δημόσια εμφάνιση στο Φλιντ το 2024 για να επισκεφθεί την Νοτιοδυτική Κλασική Ακαδημία του Φλιντ για να τονίσει τη σημασία της ψήφου.
«Δεν φοβόταν κανέναν», είπε η Μέις.
Γεωδίφης με πληροφορίες από τη σελίδα grist
περισσότερα,
https://grist.org/equity/jesse-jacksons-vision-for-america-embraced-environmental-justice/