Λατρεία του Νέμειου Δία στην αρχαία Κέφαλο;
«Οι μύθοι είναι για τη θρησκεία ό,τι η ποίηση για την αλήθεια, μάσκες που προκαλούν γέλιο τοποθετημένες στο πάθος για ζωή», Albert Camus.
Ασημένιο νόμισμα, σφυρήλατο με το Κεφάλι του Ηρακλή προς τα δεξιά, φορώντας δέρμα λιονταριού.ΚΩΙΩΝ ΣTEΦANOΣ, 285 - 258 π.Χ, ημίδραχμο.
Επιγραφή σε βωμό
«Διὸς Νεμείου, Ποτειδᾶνος Ἰσθμίο̣[υ], Ἀθάνας Νίκας, μνάμας Ἡρακλείτου καὶ Οἰνοπίδα» βωμός από λευκό μάρμαρο, περίπου 200-150 π.Χ βρέθηκε στην Κω, προφανώς στην Κέφαλο. Ιδιωτικός βωμός από λευκό μάρμαρο, σπασμένο στην κορυφή, εγγεγραμμένος σε τέσσερεις πλευρές.
Δημοσιεύθηκε μετά από τον θάνατο του A.Rostagni [1963]. Ο Augusto Rostagni (Κούνεο, 17 Σεπτεμβρίου 1892- Muzzano, 21 Αυγούστου 1961) ήταν Ιταλός κλασικός φιλόλογος, γνωστός πάνω από όλα ως συγγραφέας μιας σημαντικής ιστορίας της λατινικής λογοτεχνίας.Διορίστηκε ελεύθερος καθηγητής της ελληνικής λογοτεχνίας, δίδαξε στα Πανεπιστήμια του Κάλιαρι (1925), της Πάδοβας (1925-26) και της Μπολόνια (1926-28). Το 1928 μετακόμισε στο Πανεπιστήμιο του Τορίνο, στην έδρα της κλασικής λογοτεχνίας, την οποία άφησε το 1930 υπέρ αυτής της λατινικής.Μεταξύ 1936 και 1955 ήταν επίσης καθηγητής ελληνολατινικής φιλολογίας. Διετέλεσε κοσμήτορας της Σχολής Γραμμάτων και Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου του Τορίνο από το 1946 έως το 1961.
«Όπως οι Έλληνες στην αρχή τους εκμεταλλεύτηκαν πολλαπλές σχέσεις με τον πολιτισμό των προηγούμενων πολιτισμών, που άκμασαν στη λεκάνη της ανατολικής Μεσογείου, από τον οποίο άντλησαν στοιχεία κάθε είδους, άμεσα και έμμεσα [...], έτσι και οι Ρωμαίοι, προερχόμενοι αργότερα, μπόρεσαν να πραγματοποιήσουν μια περαιτέρω φάση της ιστορίας, δηλαδή να μην υποταχθούν, αλλά μάλλον να διαδεχτούν τους Έλληνες, προβάλλοντας με τη σειρά του εκείνο τον κατακλυσμό του παγκόσμιου πολιτισμού που κινήθηκε από την Ανατολή προς τη Δύση. Είχαν όχι το λάθος, αλλά την αδιαμφισβήτητη αξία της υποδοχής του ελληνισμού, να αφομοιώσουν, ενώ και να αντιδράσουν -όπως κανένας άλλος αρχαίος λαός δεν ήξερε να το κάνει- μέσα από τις δικές του αρετές και συμπεριφορές, ώστε να μπει μια νέα ανθοφορία στον παλιό κορμό». Augusto Rostagni [Περιγράμματα της ιστορίας της λατινικής λογοτεχνίας, αναθεωρημένη και διευρυμένη έκδοση που επιμελήθηκε ο Luciano Perelli].
Το που βρήκε την επιγραφή δεν είναι γνωστό, όμως μπορούμε να υποθέσουμε λαμβάνοντας υπόψη το περιεχόμενο της.
Τον ΠοσειδώναΊσθμιο τιμούσε ο ελληνιστικός δήμος των Ισθμιωτών στη Δυτική Κω.
Αναφέρεται και ο Νέμειος Δίας στην επιγραφή, ένα πατριδωνυμικό που δεν είναι από την Κέφαλο και δείχνει ότι καταγόταν από τη Νεμέα. Ιδιωτική ή ακόμη δημόσια λατρεία δεν είναι δυνατόν να καταλήξουμε από μια πρώτη ματιά. Αυτό που ξέρουμε για τη Νεμέα είναι:
Νεμέα
Στην κοιλάδα της Αργολίδας, μεταξύ Φλιούντα και Κλεωνών, υπήρχε το περίφημο ιερό του Δία, όπου γιόρταζαν τα Νέμεα οι αρχαίοι Έλληνες, μία από τις τέσσερις πανελλήνιες γιορτές. Μετά το 573 π.Χ κάθε δύο χρόνια γινόταν γιορτή που περιλάμβανε ιππικούς, γυμνικούς και μουσικούς αγώνες με έπαθλο ένα στεφάνι από σέλινο.
Η Νέμεα συναντάται σε υψόμετρο μεγαλύτερο από τα 320 μ., στην πρώην επαρχία Κορινθίας.Πρόκειται για γνωστό εμπορικό, αγροτικό κέντρο μιας εύφορης γης, η οποία φημίζεται για το κρασί της.
Νεμέα, φωτογραφία του Frédéric Boissonnas, 1903.Κάτω ο Ναός του Δία στη Νεμέα. Φωτογραφία αρχείου εικόνας Marburg, 1938.
Τα Νέμεα είχε ιδρύσει ο Ηρακλής αφού σκότωσε το λιοντάρι της ή σύμφωνα με άλλη εκδοχή οι Επτά των Θηβών προς τιμή του μικρού γιου του βασιλιά Λυκούργου, ο οποίος πέθανε από δάγκωμα φιδιού. Εκεί όπου φέρεται ότι πέθανε ο Οφέλτης, κοντά στο χωριό Ηράκλειο, απαντά το αρχαίο ιερό μετά τα μέσα του 4ου αιώνα π.Χ.
Είναι μία περιοχή όπου ο Δίας έχει την τιμητική του. Όπως στην Ολυμπία, την προστασία των αγώνων είχε ο Δίας, ως θεός του ουρανού και της βροχής. Τον λάτρευαν οι Δωριείς στα ορεινά ήδη από την εποχή της εγκατάστασής τους.
Εκτός από τον Ποσειδώνα Ίσθμιο τιμούσαν οι Κεφαλιανοί τον Νέμειο Δία ο οποίος δεν έχει να κάνει με τον ερωτύλο Ολύμπιο Δία αλλά ταυτίζεται με τον θεό των βοσκών και της κτηνοτροφίας, σύμβολο ως τόπου μη καλλιεργήσιμου, αλλά κατάλληλου για βοσκή.
Ναός του δεν έχει βρεθεί αλλά μπορεί να υπήρχε στο Κυπαρίσσι της Κεφάλου ένας ιδιωτικός βωμός, σε μια σημαντική τοποθεσία νότια του Ασκληπιείου και της Άσπρης Πέτρας όπου οι κτηνοτρόφοι έφερναν ζώα για να τα θυσιάσουν στο Θεό των Θεών, με την ελπίδα να εισακουσθούν οι προσευχές τους.
Στην επιγραφή τιμάται και ο Ερμής, Ἑρμᾶ Προβάκχου ο γεμάτος μανία [προ- + βάκχος ], παράβακχος.
Ο Διὸς Φιλίου προσφώνηση του Ερμού, του Απόλλωνος και, κυρίως, του Διός ως προστατών της φιλίας («πρὸς Διὸς φιλίου», Πλάτωνας).
Πειθοῦς Νικέρωτος, νικώντας τον Έρωτα.Η Πειθώ ωστόσο εμφανίζεται αρχικά ως θεότητα όχι του λόγου, αλλά της ερωτικής δράσεως, δηλαδή του έρωτα και του γάμου. Αναφέρεται, κάπως συγκεχυμένα, ως κόρη της Αφροδίτης και του Ερμή.
Γεωδίφης
Παιδί της Ρέας
περισσότερα,
https://inscriptions.packhum.org/text/349976?hs=399-405
https://logeion.uchicago.edu/%CE%9D%CE%B5%CE%BC%CE%AD%CE%B1
https://en.numista.com/catalogue/pieces152615.html
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΥΛΙΚΟ
Γκαντάρα, Ινδία, 1ος αιώνας .Βάρος παλαιστή με τον Ηρακλή και το λιοντάρι της Νεμέας.
.jpg)
