Η ασπίδα, το στενό και η γεωγραφία της Γάζας

Η παλιά πόλη της Γαζας το 1862-1863 και η Παλαιστίνη την εποχή του Ιησού, 4 π.Χ - 30 μ.Χ, συμπεριλαμβανομένης της περιόδου του Ηρώδη, 40 - 4 π.Χ. 

Η Γάζα κυβερνήθηκε, καταστράφηκε και ξανακατοικήθηκε από διάφορες δυναστείες, αυτοκρατορίες και λαούς.

Τοποθετημένη πάνω σε μία γεωλογική ασπίδα δηλαδή μια μεγάλη γεωγραφική περιοχή από προκάμβρια κρυσταλλικά πυριγενή και υψηλής ποιότητας μεταμορφωμένα πετρώματα που σχηματίζουν τεκτονικά σταθερές περιοχές. 

Αυτοί οι βράχοι είναι παλαιότεροι από 570 εκατομμύρια χρόνια και μερικές φορές χρονολογούνται έως 1 δισεκατομμύριο χρόνια. 

Οι ορυκτοί πόροι της έχουν ιστορικά αξιοποιηθεί για περισσότερα από 3.000 χρόνια.

Η περιοχή διέθετε από καιρό πληθώρα φυσικών πόρων, που κυμαίνονταν από γλυκό και υπόγειο νερό, καλλιεργήσιμη γη και, πιο πρόσφατα, πετρέλαιο και φυσικό αέριο.

Η ανακάλυψη πετρελαίου και φυσικού αερίου, το νερό αλλά και το φάντασμα της ερημοποίησης από δώρο έχουν μετατρέψει τους φυσικούς πόρους σε κατάρα λόγω συνδιασμού της γεωπολιτικής κατάστασης και της κλιματικής αλλαγής που από καιρό λειτουργούν ως πολλαπλασιαστές των απειλών.

Η γεωλογία της Παλαιστίνης περιλαμβάνει βαθιά μεταμορφωμένα πετρώματα της Αραβικής Ασπίδας[Arabian Shield], που επικαλύπτονται από ψαμμίτη, δολομίτη, ασβεστόλιθο, γύψο και άργιλους από το Παλαιοζωικό, το Μεσοζωικό και το Καινοζωικό. 

Ο οικισμός στην περιοχή της Γάζας χρονολογείται από το 3300-3000 π.Χ στο Tell as-Sakan, μια τοποθεσία που βρίσκεται νότια της σημερινής πόλης, η οποία ξεκίνησε ως αρχαίο αιγυπτιακό φρούριο χτισμένο στην περιοχή των Χαναναίων.

Αρχικά ένας οικισμός των Χαναναίων υπήρχε στην περιοχή, προερχόμενοι από τα ανατολικά σύμφωνα με αρχαίες ελληνικές πηγές .

Μετά την έξοδό τους από την Αίγυπτο και την περιπλάνησή τους στην έρημο Σινά οι Ισραηλίτες εισέβαλαν στη γη Χαναάν μέχρι να τεθεί υπό τον έλεγχο των αρχαίων Αιγυπτίων για περίπου 350 χρόνια πριν κατακτηθεί και γίνει μία από τις κύριες πόλεις των Φιλισταίων.

Η Γάζα έγινε μέρος της Ασσυριακής Αυτοκρατορίας γύρω στο 730 π.Χ. 

Ο Μέγας Αλέξανδρος πολιόρκησε και κατέλαβε την πόλη το 332 π.Χ. Οι περισσότεροι από τους κατοίκους σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια της επίθεσης και η πόλη, που έγινε κέντρο ελληνιστικής μάθησης και φιλοσοφίας, επανεγκαταστάθηκε από κοντινούς Βεδουίνους. Η περιοχή άλλαζε χέρια τακτικά μεταξύ δύο ελληνικών διαδόχων-βασιλείων, των Σελευκιδών της Συρίας και των Πτολεμαίων της Αιγύπτου, μέχρι που πολιορκήθηκε και καταλήφθηκε από τους Χασμοναίους το 96 π.Χ.

Η Γάζα ξαναχτίστηκε από τον Ρωμαίο στρατηγό Πομπήιο Μάγκνους και παραχωρήθηκε στον Ηρώδη τον Μέγα 30 χρόνια αργότερα. Σε όλη τη ρωμαϊκή περίοδο, η Γάζα διατήρησε την ακμή της, λαμβάνοντας επιχορηγήσεις από πολλούς διαφορετικούς αυτοκράτορες. Μια γερουσία 500 μελών κυβερνούσε την πόλη, η οποία είχε ποικίλο πληθυσμό Ελλήνων, Ρωμαίων, Εβραίων, Αιγυπτίων, Περσών και Ναβαταίων. Η μεταστροφή στον Χριστιανισμό στην πόλη πρωτοστάτησε και ολοκληρώθηκε υπό τον Άγιο Πορφύριο, ο οποίος κατέστρεψε τους 8 ειδωλολατρικούς ναούς της μεταξύ 396 και 420.Η Γάζα κατακτήθηκε από τον μουσουλμάνο στρατηγό Αμρ ιμπν αλ-Ας το 637 και οι περισσότεροι κάτοικοι της Γάζας υιοθέτησαν το Ισλάμ κατά την πρώιμη μουσουλμανική κυριαρχία. 

Στη συνέχεια, η πόλη πέρασε περιόδους ακμής και παρακμής. Οι Σταυροφόροι απέσπασαν τον έλεγχο της Γάζας από τους Φατιμίδες το 1100, αλλά εκδιώχθηκαν από τον Σαλαντίν. Η Γάζα βρισκόταν στα χέρια των Μαμελούκων στα τέλη του 13ου αιώνα και έγινε η πρωτεύουσα μιας επαρχίας που εκτεινόταν από τη χερσόνησο του Σινά μέχρι την Καισάρεια. Γνώρισε μια χρυσή εποχή υπό την διορισμένη από τους Οθωμανούς δυναστεία Ridwan τον 16ο αιώνα.

Η Γάζα ήταν μέρος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, πριν καταληφθεί από το Ηνωμένο Βασίλειο (1918-1948), την Αίγυπτο (1948-1967) και στη συνέχεια το Ισραήλ, το οποίο το 1993 παραχώρησε στην Παλαιστινιακή Αρχή μέσω των Συμφωνιών του Όσλο . 

Από το 2007, η Λωρίδα της Γάζας διοικείται de facto από τη Χαμάς, η οποία εκπροσωπεί το κράτος της Παλαιστίνης και τον παλαιστινιακό λαό.

Γεωδίφης

Πηγές, περισσότερα:

1.Palestine’s Natural Resources

https://al-shabaka.org/focuses/focus-on-palestines-natural-resources/

2.The Precambrian Rocks

https://sgs.gov.sa/en/pages/the-precambrian-rocks

3.Geology, geomorphology and hydrology of the Wadi Gaza catchment, Gaza Strip, Palestine-Usama Zaineldeen, Adnan Aish

https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S1464343X12001410

4. Χάρτες της Παλαιστίνης

https://www.edmaps.com/html/israel_and_palestine_2.html

Η γέννηση των δύο Εθνών: Παλαιστίνη, 1917 [New York Tribune]. Ο όρος "Παλαιστίνη" εμφανίστηκε για πρώτη φορά τον 5ο αιώνα π.Χ όταν ο αρχαίος Έλληνας ιστορικός Ηρόδοτος έγραψε για μια «περιοχή της Συρίας,  μεταξύ της Φοινίκης και της Αιγύπτου» στις Ιστορίες του.Μετά τον Ηρόδοτο, ο όρος «Παλαιστίνη» άρχισε να χρησιμοποιείται για ολόκληρη την περιοχή που παλαιότερα ήταν γνωστή ως Χαναάν. Η περιοχή είναι μέρος της λεγόμενης εύφορης ημισέληνου και η ανθρώπινη κατοίκηση εκεί μπορεί να εντοπιστεί πριν από το 10.000 π.Χ.Ωστόσο, τα παλαιότερα απολιθώματα σύγχρονου ανθρώπου που βρέθηκαν  είναι οι ανθρωπίδες Skhul και Qafzeh, έζησαν στο βόρειο Ισραήλ πριν από 120.000 χρόνια. Γύρω στη 10η χιλιετία π.Χ, ο Νατουφιανός πολιτισμός υπήρχε στην περιοχή.Οι αρχαιολογικές εργασίες στην Ιερουσαλήμ υποδηλώνουν ότι η πόλη κατοικήθηκε ήδη από το 4000 π.Χ. Το αρχαιότερο γνωστό όνομά μπορεί να είναι Ιεβουσίτη, μια Χανανιτική πόλη. Μαζί με τους Φιλισταίους που έφτασαν αργότερα, πιστεύεται ότι είναι οι πρώτοι γνωστοί πρόγονοι των σημερινών Παλαιστίνιων.

Η Αραβο-Νουβική Ασπίδα [Arabian Numidian Shield] στην υπερήπειρο Παννωτία πριν από 570 εκατομμύρια χρόνια, πριν από το άνοιγμα της Ερυθράς Θάλασσας. Η λέξη Παλαιστίνη προέρχεται από την Φιλιστία, το όνομα που έδωσαν οι Έλληνες συγγραφείς στη χώρα των Φιλισταίων, οι οποίοι τον 12ο αιώνα π.Χ. κατέλαβαν ένα μικρό τμήμα γης στη νότια ακτή, μεταξύ του σύγχρονου Τελ Αβίβ-Γιάφο και της Γάζας. Το όνομα αναβίωσε από τους Ρωμαίους τον 2ο αιώνα μ.Χ. στη «Syria Palaestina», δηλώνοντας το νότιο τμήμα της επαρχίας της Συρίας.

«Μόνο οι νεκροί έχουν δει το τέλος του πολέμου»,Πλάτων [427-347 π.Χ], Οκτώβριος 2023.Φωτογραφία -Israeli Air Force

Related Posts