Οι γεωλόγοι στις ταινίες είναι οι καλοί... αλλά συχνά πεθαίνουν
Όλα ξεκίνησαν με μια εντελώς συνηθισμένη συζήτηση πίνοντας καφέ μεταξύ τεσσάρων ερευνητών. Πόσες ταινίες με γεωλόγους μπορούμε να σκεφτούμε; Πολύ γρήγορα, οι συνάδελφοι κατάφεραν να δημιουργήσουν περίπου 10 ταινίες. Αλλά τότε το επιστημονικό μυαλό ενός από αυτούς τέθηκε σε δράση.
«Αποφάσισα ότι θα έπρεπε να συστηματοποιήσουμε την αναζήτηση γεωλόγων στις ταινίες. Να ανακαλύψουμε τον ρόλο που παίζουν και πόσο ρεαλιστικά απεικονίζεται το επάγγελμά μας, για παράδειγμα», λέει ο Έρικ Στούρκελ, καθηγητής Εφαρμοσμένης Γεωφυσικής στο Πανεπιστήμιο του Γκέτεμποργκ.
141 ταινίες
Δεκαπέντε χρόνια εργασίας έχουν πλέον οδηγήσει σε αυτό που οι ερευνητές θεωρούν τελική έκθεση. Η μελέτη δημοσιεύεται στο περιοδικό Geology Today .
Μετά από επιμελή αναζήτηση σε διάφορες βάσεις δεδομένων ταινιών στο διαδίκτυο, βρέθηκαν 141 αμερικανικές ή βρετανικές ταινίες με γεωλόγους και το υλικό φαίνεται να επαρκεί για στατιστική ανάλυση.
Η ταινία πρέπει να έχει προβληθεί στους κινηματογράφους για να συμπεριληφθεί στη λίστα. Μπορεί να υπάρχουν περισσότερες ταινίες, τονίζουν οι ερευνητές. Έχουν παρακολουθήσει σχεδόν όλες τις ταινίες.
«Γράψαμε το πρώτο μας άρθρο το 2013, οπότε είχαμε εντοπίσει περίπου 60 ταινίες. Αλλά οι κύριες τάσεις παραμένουν οι ίδιες: ο γεωλόγος είναι γενικά ένας συμπαθητικός χαρακτήρας, συχνά φοράει καρό πουκάμισο και χρησιμοποιεί την εμπειρία του για να προωθήσει την πλοκή της ταινίας», λέει ο Sturkell.
Ο ηφαιστειολόγος Έρικ Στούρκελ έχει καταγράψει τη συμβολή των γεωλόγων στην κινηματογραφική βιομηχανία. Από: Μαλίν Άρνεσον.
Ο Έρικ Στούρκελ πιστεύει ότι ο λόγος που οι γεωλόγοι εμφανίζονται σχετικά συχνά στις ταινίες είναι ότι, στις ΗΠΑ, όποιος σπουδάζει ανθρωπιστικές επιστήμες στο πανεπιστήμιο πρέπει επίσης να παρακολουθήσει ένα εξάμηνο μαθημάτων θετικών επιστημών, και πολλοί επιλέγουν να σπουδάσουν γεωλογία επειδή είναι συγκεκριμένη και σχετική με την καθημερινή ζωή όλων. Η γεωλογία είναι ένας σημαντικός τομέας στις ΗΠΑ. Το Γκραν Κάνυον έγινε εθνικό πάρκο ήδη από το 1919.
Το 85% είναι καλοί
«Εξάλλου, το να είσαι γεωλόγος είναι ένα καλό επάγγελμα αν θέλεις να βρεθείς σε ασυνήθιστα μέρη σε μια ταινία. Ο χαρακτήρας του Μπραντ Πιτ, Ράστι Ράιαν, στην ταινία «Ocean's Thirteen» προσποιείται ότι είναι γεωλόγος που χρειάζεται να αποκτήσει πρόσβαση σε μια περιορισμένη περιοχή κάτω από ένα καζίνο για να εγκαταστήσει ένα σεισμόμετρο. Τον κατατάσσουμε ως κακόβουλο γεωλόγο επειδή εμπλέκεται σε μια ληστεία εναντίον του καζίνο», λέει ο Στούρκελ.
Η μελέτη αναλύει τις εμφανίσεις των γεωλόγων στην οθόνη από το 1919 από κάθε οπτική γωνία.
Οι γεωλόγοι εμφανίζονται συχνότερα σε δράματα, ταινίες περιπέτειας ή ταινίες επιστημονικής φαντασίας.
Το 85% των γεωλόγων στις ταινίες απεικονίζονται ως καλοί χαρακτήρες.
Το 11% των γεωλόγων είναι γυναίκες και αυτό το ποσοστό αυξάνεται σε πιο πρόσφατες ταινίες. Στην πραγματικότητα, οι ερευνητές εκτιμούν ότι το ένα τέταρτο όλων των γεωλόγων είναι γυναίκες.
Μόνο το 3% των γεωλόγων δεν είναι λευκοί.
Το 32% των γεωλόγων (69 από τους συνολικά 202 γεωλόγους) πεθαίνουν στις ταινίες.
Η δολοφονία είναι η πιο συχνή αιτία θανάτου, ακολουθούμενη από θανάτους που προκαλούνται από γεωλογικά φαινόμενα ή από εξωγήινους.
Η ταινία με τους περισσότερους γεωλόγους σε μία μόνο ταινία -επτά -είναι η αγαπημένη των επιστημόνων, η Κορυφή του Δάντη.
Οι φυσικοί στις ταινίες είναι κακοί
«Ναι, ως ηφαιστειολόγος, πρέπει να πω ότι η Κορυφή του Δάντη είναι καλή. Απεικονίζει τις περισσότερες πτυχές μιας ηφαιστειακής έκρηξης με επιστημονικά ακριβή τρόπο, παρόλο που η ταινία συνδυάζει διαφορετικά είδη ηφαιστείων σε ένα μόνο ηφαίστειο για να το κάνει πιο εντυπωσιακό», λέει ο Στούρκελ.
Οι ερευνητές πίσω από το άρθρο επιθυμούν επίσης να μοιραστούν τα ευρήματα μιας παρόμοιας μελέτης σχετικά με το πώς απεικονίζονται οι φυσικοί και οι χημικοί στις ταινίες. Σε αντίθεση με τους γεωλόγους, αυτοί συνήθως απεικονίζονται ως κακοί ή τρελοί, που επιδιώκουν την παγκόσμια κυριαρχία ή την καταστροφή του πλανήτη μας.
Γεωδίφης με πληροφορίες από τη σελίδα phys.org
περισσότερα,
Πανεπιστήμιο του Γκέτεμποργκ
Erik Sturkell et al, Geologists on the silver screen—the sequel, Geology Today (2026). DOI: 10.1111/gto.70014
https://phys.org/news/2026-05-geologists-good-guys-die.html

