Ανακαλύφθηκε το χαμένο ιερό του Ασκληπιού στην Αρχαία Επίδαυρο
Αρχαιολόγοι που πραγματοποιούν ανασκαφές στην Αρχαία Επίδαυρο εντόπισαν ένα χαμένο ιερό του Ασκληπιού, το οποίο περιέγραψε ο αρχαίος περιηγητής Παυσανίας, απαντώντας σε ένα ερώτημα σχετικά με την τοποθεσία του ιερού μέσα στην αρχαία πόλη.
Η ανακάλυψη ανακοινώθηκε από τον καθηγητή Βασίλη Λαμπρινουδάκη, συν-διευθυντή της ανασκαφής και Ομότιμο Καθηγητή Κλασικής Αρχαιολογίας στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών.
Σε απόσταση περίπου 20 μέτρων από το Μικρό Θέατρο της Επιδαύρου, οι ανασκαφές αποκάλυψαν ένα οργανωμένο θρησκευτικό συγκρότημα που περιείχε έναν υπαίθριο περίβολο, μνημειώδη κρήνη, μεγάλη δεξαμενή νερού, δυτική στοά και νυμφαίο.
Στα στοιχεία που υποστηρίζουν την ταύτισή του περιλαμβάνεται ένα θραύσμα κεραμικής με χαραγμένο το όνομα του Ασκληπιού, του Έλληνα θεού που συνδεόταν με την ιατρική και τη θεραπεία.
Το ιερό πιστεύεται ότι αντιστοιχεί στον τόπο λατρείας που περιγράφει ο Παυσανίας, ο οποίος ταξίδεψε στην Ελλάδα κατά τον 2ο αιώνα μ.Χ. και κατέγραψε μνημεία, ιερά και τοπικές παραδόσεις.
Ιερό του Ασκληπιού
Οι συστηματικές ανασκαφές γύρω από το Μικρό Θέατρο έχουν σταδιακά αποκαλύψει το θρησκευτικό τοπίο του αρχαίου αστικού κέντρου.
Ανάμεσα στα ευρήματα βρίσκονται μικροί δίσκοι από τερακότα διακοσμημένοι με ανάγλυφα γυναικείων προτομών, μαζί με θραύσματα από μεγαλύτερα ειδώλια που απεικονίζουν παρόμοια θέματα.
Οι ερευνητές συνδέουν αυτά τα αντικείμενα με μια γυναικεία θεότητα που συνδέεται με τη μητρότητα και την αναγέννηση της φύσης.
Μια πιθανότητα είναι ότι η μορφή ταυτίστηκε τοπικά με την Ηπιόνη, τη σύζυγο του Ασκληπιού, αν και αυτή η ερμηνεία δεν έχει ακόμη επιβεβαιωθεί.
Οι αρχαιολόγοι εξετάζουν επίσης ένα μαρμάρινο γυναικείο άγαλμα που ανακαλύφθηκε στην αρχαία πόλη το 2021.
Σκαλισμένη από παριανό μάρμαρο, η μορφή απεικονίζεται να φοράει χιτώνα και ιμάτιο. Οι ερευνητές έχουν εγείρει την πιθανότητα να αντιπροσωπεύει την Ηπιόνη, της οποίας η παρουσία στο ιερό καταγράφηκε από τον Παυσανία.
Η ταυτότητα του αγάλματος, ωστόσο, παραμένει αβέβαιη.
Η προέλευση της λατρείας του Ασκληπιού
Ξεχωριστές ανασκαφές στο σημαντικότερο Ιερό του Ασκληπιού έξω από το αρχαίο αστικό κέντρο παρέχουν επίσης νέα στοιχεία για την ανάπτυξη της λατρείας.
Κάτω από τον περίφημο Θόλο, οι αρχαιολόγοι αποκάλυψαν ένα αρχαϊκό κτίριο που χρονολογείται στα τέλη του 7ου αιώνα π.Χ.
Η χρονολόγησή της τοποθετεί την κατασκευή περίπου έξι δεκαετίες νωρίτερα από την περίοδο που θεωρούνταν προηγουμένως ως η αρχή της λατρείας του Ασκληπιού στο χώρο.
Το κτίριο αποτελούνταν από ένα ισόγειο που περιβαλλόταν από κίονες και έναν υπόγειο θάλαμο λαξευμένο στον φυσικό βράχο.
Οι τοίχοι του ήταν καλυμμένοι με παχύ, βαθύ κόκκινο σοβά, ενώ στο δάπεδο σώζεται ένα μωσαϊκό από βότσαλα.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, το ψηφιδωτό είναι από τα καλύτερα διατηρημένα πρώιμα παραδείγματα του είδους του που είναι γνωστά από την Ελλάδα.
Η αρχιτεκτονική, ο δυτικός προσανατολισμός και ο υπόγειος θάλαμος οδήγησαν τους αρχαιολόγους να ερμηνεύσουν το κτίριο ως θρησκευτική κατασκευή που συνδέεται με τη χθόνια πτυχή του Ασκληπιού.
Προηγείται της μεταγενέστερης Θόλου, η οποία έγινε ένα από τα κύρια μνημεία του ιερού.
Μυστηριώδης υπόγεια κρύπτη
Οι ανασκαφές έχουν επίσης επικεντρωθεί στο λεγόμενο Κτίριο Κ, όπου οι αρχαιολόγοι έχουν εντοπίσει αρκετές φάσεις κατασκευής που εκτείνονται από την ελληνιστική περίοδο έως και τα ύστερα ρωμαϊκά χρόνια.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ένας υπόγειος θάλαμος γνωστός ως Κρύπτη.
Ο θάλαμος έχει τριμερή διάταξη και ενσωματώνει επαναχρησιμοποιημένα αρχιτεκτονικά στοιχεία.
Τα ανοίγματα τοποθετήθηκαν έτσι ώστε να επιτρέπουν στο μεσημεριανό ηλιακό φως να εισέρχεται στον υπόγειο χώρο, ενώ τα κάτω τμήματα τεσσάρων αμφορέων τοποθετήθηκαν απευθείας στο φυσικό έδαφος.
Αυτά τα ασυνήθιστα χαρακτηριστικά οδήγησαν τους ερευνητές να υποθέσουν ότι η Κρύπτη μπορεί να συνδεόταν με τελετουργικές ή μυστηριώδεις θρησκευτικές πρακτικές κατά την Ύστερη Αυτοκρατορική Περίοδο.
Η ακριβής λειτουργία του παραμένει άγνωστη.
Αρχαίο κέντρο θεραπείας
Η Επίδαυρος έγινε ένα από τα σημαντικότερα κέντρα που συνδέονταν με τον Ασκληπιό στον αρχαίο ελληνικό κόσμο.
Οι τελευταίες ανακαλύψεις παρέχουν μια σαφέστερη εικόνα της θρησκευτικής δραστηριότητας τόσο εντός της αρχαίας πόλης όσο και στο σημαντικό ιερό πέρα από το αστικό κέντρο.
Η έρευνα στο Ιερό του Ασκληπιού διεξάγεται συστηματικά από το Πανεπιστήμιο Αθηνών από το 2015, με τις έρευνες να επεκτείνονται στην αρχαία πόλη το 2026.
Η ταύτιση του ιερού που περιγράφει ο Παυσανίας, μαζί με το προγενέστερο κτίριο κάτω από τη Θόλο, παρέχει νέα στοιχεία για το πώς αναπτύχθηκε η λατρεία του Ασκληπιού στην Επίδαυρο κατά τη διάρκεια αρκετών αιώνων.
Γεωδίφης με πληροφορίες από τη σελίδα heritagedaily
περισσότερα,
Πηγές: Σύλλογος ΔΙΑΖΩΜΑ
https://www.heritagedaily.com/2026/11/lost-sanctuary-of-asclepius-discovered-at-ancient-epidaurus/160015
